Bila je feministkinja, veoma osetljiva na opresiju, te su u centru njenih filmova gotovo uvek žene – kao kontrateža tadašnjoj sceni u kojoj su one uvek dobijale sporedne uloge. U intervjuu iz 1975. godine, koji je objavljen u magazinu French, rekla je da, iako nema koleginicu rediteljku s kojom bi mogla da diskutuje ili sarađuje, kolege je poprilično podržavaju, mada, u isto vreme, svojim filmovima retko dele ženski pogled na svet.

Vardina filmografija proteže se od debi ostvarenja La Pinte Courte (1955), pa sve do dokumentarca nominovanog za Oskara – Faces Places (2017)

U međuvremenu (a to međuvreme broji čak 62 godine) ova talentovana i vredna žena stvorila je preko dvadeset dugometražnih filmova i čak dvadeset i dva kratkometražna filma, a pored svega toga radila je i televizijsku produkciju.

Smislila je termin za filmove koje pravi – cinécriture, kako bi bolje ilustrovala svoje jedinstvene tehnike pripovedanja. Za razliku od mnogih kolega reditelja, Varda u početku nije uopšte bila zagrejana za film kao medij. Umesto toga, maštala je, insiprišući se literaturom, muzikom, umetnošću, fotografijama, a pre svega stvarnim životom. O glavnim protagonistima u svojim filmovima rekla je: „Volim da snimam ljude onakvim kakvi istinski jesu. Želim da pričam priče o ljudima koje dosada nismo poznavali.“ Često je angažovala naturščike, kako bi njihove reakcije dale dozu hiperrealzima scenama.

Alasdair McLellan fotografisao je Agnes za naslovnu stranu The Gentlewoman magazina

Tendencija ka otkrivanju, provokaciji i pokušajima da razume društvo i čovečanstvo jasno se vidi kroz njeno stvaralaštvo, ipak rediteljka se opredelila da ne komunicira jednim konkretnim žanrom ili stilom u pripovedanju. Njeni filmovi su sasvim različiti – pozivaju na samoispitivanje, neki su duboko lični, dok su tu i oni inspirisani istorijskim referencama, empatični i nestašni.

Upravo svojim bogatim i raznolikim ostvarenjima uticala je na mnoge savremene žene – spisateljice, rediteljke ili glumice. Greta Gerwig, Miranda July i Lena Dunham, između ostalih, navode Vardu kao inspiraciju za sve što su stvorile.

View this post on Instagram

She was the filmmaker of my life. Kung Fu Master was the movie that propelled me to make Me and You and Everyone We Know and her life was the one that most inspired me — married to another director, having children but always her weird self and always making things that were actual, spirit-filled art, not movies in the boring sense. This isn’t very well written and I am tearful. It was incredibly sweet and meaningful to me that our lives overlapped at the end. That I got to sit in her home in Paris and eat the food she made, that my child jumped on her grandchildren’s trampoline here in LA, that she wrote funny things on my videos, calling me a kook, as if she weren’t one. The whole time I was making this new movie I thought “I can’t wait to show it to Agnes.” It’s a small, selfish thought, but these are the things that help one through the long process. Just to not feel alone. I am indebted to you and forever grateful. Ok, goodbye. You did so good. Thank you. * * photo by @dianawpicasso who was with us that day.

A post shared by Miranda July (@mirandajuly) on Mar 29, 2019 at 9:03am PDT

Iako vas pozivamo da napravite filmski maraton i odgledate SVE njene filmove, izdvojili smo pet (i jedan bonus) nama omiljenih naslova kroz koje je francuska kinematografija, konačno, otkrila ženu u sebi. U čast Agnès Vardi, želimo da bezrezervno uronite u njeno filmsko stvaralaštvo.

Cléo From 5 to 7 (1962)

Ovo je Vardin drugi, a možda i najpoznatiji film. Govori o Cléo, francuskoj pop zvezdi, koja zbunjeno luta ulicama Pariza čekajući rezultate biopsije. Ona isprobava šešire, menja ljubavnike i živi jedan egocentrični lifestyle, folirajući se da se ništa ne događa. Ovim filmom Varda elokventno hvata Pariz šezdesetih godina pričom o egzistencijalnog krizi kroz koju prolazi jedna slavna ličnost.

U filmu se pojavljuju Jean-Luc Godard i Anna Karina, a muzičku podlogu radio je veliki Michel Legrand (koji je takođe umro početkom ove godine).

Le Bonheur (1965)

Mada je oženjen dobronamernom i lepom Terezon (Claire Drouot), Francois  (Jean-Claude Drouot) upušta se u aferu sa zgodnom poštarkom. Ovo je ujedno jedan od najlepših, ali i najprovokativnijih Vardinih filmova. Kadrovi poljubljeni suncem, puni prelepih zelenih pejzaža i s kostimima živahnog kolorita zapravo proučavaju ideje o vernosti i sreći u modernom, sebičnom svetu.

Vagabond (1984)

Počevši od smrti protagoniste, film Vagabond je mučna, konfrontirajuća priča u kojoj glumi Sandrine Bonnaire – jedna od najharizmatičnijih glumica francuskog filma. U Vagabondu ona je a beskućnica Mona, muškobanjasta, buntovna i neuhvatljiva. Varda je u svojim filmovima često koristila naturščike kako bi oni izgledali što realističnije, a u ovom ostvarenju to se posebno primećuje. Njenim umećem pripovedanja i upravo uz reakcije naturščika, stvorila je mračnu i turobnu atmosferu iz koje je teško pobeći.

Ovim filmom Varda je osvojila Zlatnog lava na Filmskom festivala u Veneciji 1985. godine, dok je Bonnaire dobila nagradu za najbolju glumicu.

Kung Fu Master! i  Jane B. Par Agnès V. (1988)

Ovo je jedan tako francuski film! Sredovečna domaćica Mary Jane (Jane Birkin) zaljubljuje se u Juliena, druga njene ćerke tinejdžerke. Prave ćerke Jane Birkin, Charlotte Gainsbourg i Lou Doillon u ovom filmu glume njene fiktivne ćerke.

Šokantna premisa na kojoj se zasniva priča, ljubav između žene i tinejdžera, krije i neke neočekivano dirljive trenutke, uključujući metakomentar na starenje Jane Birkin – ultimativne It devojke šezdesetih.

Ovaj senzibilitet Varda prenosi u dokumentarac Jane B. Par Agnès V., gde Birkin, kroz različite fantastične uloge, zapravo komentariše realan strah od starenja.

Skupljačice i ja (2000)

Dokumentarni film Skupljačice i ja inspirisan je uljem na platnu nazvanom Skupljačice (The Gleaners) slikara Jean-Françoisa Milleta.

Slika je nastala 1857. godine i na njoj vidimo radnice sa sela kako skupljaju žito na polju. Filmom je Varda poželela da skrene pažnju na savremene radnice, žene čiji se rad najčešće zaboravlja i zanemaruje.

Ovaj dokumentarac je ujedno jedna lična priča, ali i eksplicitna društvena kritika prezentovana kroz kinematografsko oko.

The post Oda Agnès Vardi, moćnom ženskom glasu francuskog novog talasa appeared first on 42 magazin.

Kada su organizatori prestižnog Kanskog festivali za predsednicu svog žirija odabrali Cate Blanchett, jednu od predvodnica borbe protiv seksualnog uznemiravanja koja je sa Natalie Portman i Meryl Streep pokrenula fondaciju Time’s Up za pomoć žrtvama seksualnog zlostavljanja, moglo se naslutiti da će crvenim tepihom i crvenim stepeništem, osim očekivanih toaleta, glumice ove godine imati još nešto da pokažu i kažu. I kazale su. Posebno predsednica Cate.

Cate Blanchett: i Agnes Varda u tihom protestu na Kanskom festivalu

Kao 12. žena koja predsedava žiriju Kanskog festivala, četiri godine nakon što je predsednica bila novozelandska rediteljka Jane Campion, Cate Blanchett je uz Agnès Vardu, francusku rediteljku, predvodila 82 žene iz filmske industrije koje su se simbolično popele stepenicama ka festivalskoj dvorani i tiho protestovale zbog male i neravnopravne zastupljenosti ženskih autora tokom 71 izdanja Kanskog festivala.

Za 71 godinu festivalskom žiriju predsedavalo je samo 12 žena, dok su Zlatnu palmu dobile samo dve rediteljke – Jane Campion i Agnès Varda, a 71 reditelj osvojio je ovo priznanje

Protestusu se pridružile i Marion Cotillard, Kristen Stewart, Léa Seydoux, Salma Hayek i mnoge druge dame iz filmske industrije, a uoči premijere filma Girl of the Sun rediteljke Eve Husson, ove godine u takmičarskom programu. Tom prilikom Cate je pročitala sapoštenje na engleskom, Agnès Varda se obratila svima na francuskom, rekle su sledeće:
„Svaka od nas suočava se sa preprekama, no sve stojimo danas na stepenicama što je simbol naše odlučnosti i posvećenosti da postignemo napredak. Mi smo scenaristkinje, rediteljke, producentkinje, glumice, direktorke fotografije, montažerke, distributerke, agentkinje… sve smo deo filmske umetnosti. Danas stojimo ovde izražavajući solidarnost sa ženama iz svih ostalih grana privrede.“

82 žene iz filmske industrije simboličnosu se popele stepenicama ka festivalskoj dvorani u Kanu

Tihi protest organizovao je francuski pokret 5050×2020 (50:50 polne zastupljenosti do 2020), koji je crvene festivalske stepenica iskoristio kao simbol koji pokazuje kako je ženama i dalje teško da napreduju i da se popnu na društvenoj i profesionalnoj lestvici.

Mi smo scenaristkinje, rediteljke, producentkinje, glumice, direktorke fotografije, montažerke, distributerke, agentkinje… sve smo deo filmske umetnosti. Danas stojimo ovde izražavajući solidarnost sa ženama iz svih ostalih grana privrede…

Broj 82 predstavlja broj rediteljki koje su se popele tim stepenicama od prvog Kanskog festivala 1946, dok se u istom periodu stepenicama popelo 1.688 reditelja. Za 71 godinu festivalskom žiriju predsedavalo je samo 12 žena, dok su Zlatnu palmu dobile samo dve rediteljke – Jane Campion i Agnès Varda, a 71 reditelj osvojio je ovo priznanje.

„I to su nesporne činjenice. Žene nisu manjina u svetu, ali trenutno stanje u našoj industriji govori drugačije. Od naših institucija očekujemo da omoguće jednakost i transparetnost u izvršnim organima i bezbednu sredinu za rad. Od vlada očekujemo da donesu zakone o jednakim honorarima za isti posao nezavisno od pola. Tražimo da radno okruženje bude ravnopravno, kako bi se na najbolji mogući način odrazio svet u kojem živimo. Svet koji omogućava svima nama ispred kamere i iza nje da budemo rame uz rame sa muškim kolegama. Stepenice naše industrije moraju biti pristupačne za sve. Hajde da se popnemo.“

Tako je Cate, u koju su svake godine uprte oči medija zbog nepogrešivog izbora toalete, pažnju privukla i kao aktivistkinja za ravnopravnost polova i protiv svake vrste nasilja nad ženama. Ubedljiva kao u svim svojim rolama kojima nas uvlači u dela.

Rođena je kao Catherine Élise Blanchett u Melburnu 14. maja 1969. Otac Robert, američki oficir francuskog porekla,umro je od srčanog udara kada je Cate imala 10 godina, a njena majka Džun bila je učiteljica. Ima starijeg brata Boba i mlađu sestru Genevieve. Od 1997. godine u braku je sa Andrewom Uptonom, imaju tri sina i jednu usvojenu ćerku.

Sklonost ka glumi Cate je otkrila na Metodističkom koledžu za dame u Melburnu, preselila se u Sidnej i na Nacionalnom institutu dramskih umetnosti diplomirala 1992. Počinje da igra u pozorištu, a prvu veću uloga imala je u predstavi Olijana (1993), u kojoj je igrala zajedno sa Geoffreyjem Rushom, uz kog je potom igrala Ofeliju u predstavi Hamlet.

Nakon australijskih TV serija Heartland i Bordertown, dobija prvu uloga u filmu Paradise Road. Od tog filma do kanskih stepenica sa kojih govori za sve žene sveta briljirala je u mnogo filmova. Bila je Elizabeta I u filmu Elizabeta (nominovana za Oskara kao najbolja glavna glumica), Katharine Hepburn u Avijatičaru (dobila Oskara kao najbolja sporedna glumica) i Galadrijela u trilogiji Gospodar prstenova (dobila Oskara kao najbolja sporedna glumica).

A ovo su, bez posebnog reda, filmovi u kojima igra Cate, a koje jednostavno morate pogledati:

Beleške o skandalu (Notes on a Scandal, 2006), Richard Eyre

Banditi (Bandits, 2001), Barry Levinson

Veronika Grin (Veronica Guerin, 2003), Joel Schumacher

Avijatičar (The Aviator, 2004), Martin Scorsese

Elizabeta (Elizabeth, 1998), Shekhar Kapur

Istina (Truth, 2015), James Vanderbilt

Oskar i Lusinda (Oscar and Lucinda, 1997), Gillian Armstrong

Blue Jasmine (2013), Woody Allen

Nisam tamo (I’m Not There, 2007), Todd Haynes

Neobični slučaj Bendžamina Batona (The Curious Case of Benjamin Button, 2008), David Fincher

https://www.youtube.com/watch?v=nE8i_QOjsy8

Kerol (Carol, 2015), Todd Haynes

Vavilon (Babel, 2006), Alejandro G. Iñárritu

The post Cate Blanchett: 12 najboljih filmova žene od stila, stava i reči appeared first on 42 magazin.